ج : بله، واجب است.
س : 306- اگركسى اول وقت دروطن وآخروقت درسفر بود ونمازش قضا شد وهمچنين اگر اول وقت در سفر و آخر وقت در وطن بوده قضايى نماز قصر بر او واجب است يا تمام؟
ج : ملاك آخر وقت است اگر آخر وقت در وطن باشد قضاى نمازتمام و اگر در سفر باشد قضاى نماز قصر بر او واجب است.
س : 307 - اگر كسى به خاطر شدت بيمارى واجبات نماز و طهارت و نجاست را تميز داده نتواند قضايى نماز و روزه اش بر پسر بزرگترش واجب است؟
ج : اگر عقلش را از دست داده باشد يا در اوقات نماز مغمى عليه باشد واجب نيست.
س : 308 - در انجام قضاى نماز و روزه ترتيب شرط است؟
ج : نمازهايي كه در اداء آنها رعايت ترتيب لازم است مانند نماز ظهر و عصر، مغرب و عشاء، در قضاء آنها رعايت ترتيب لازم است، اما درغير اين نمازها و نيز در قضاى روزه رعايت ترتيب شرط نيست.
س : 309 - اگر پسر بزرگ در زمان حيات پدر از دنيا برود آيا قضاى نماز و روزه بر پسر دوم كه در هنگام مرگ پدرش پسر بزرگ به حساب مى آيد واجب است؟
ج : بله، مراد از پسر بزرگتر پسرى است كه در هنگام موت پدر از بقيه بزرگتر باشد و بر او واجب است.
س : 310 - اگر كسى تعداد نمازهاى قضا شده اش را نداند و از سوى ديگر براى خواندن نمازكسى ديگرى به مدت چند سال اجير شده است.اولا از بابت قضاى نمازهاى خودش چه وظيفه اى دارد و ثانيا قضاى نمازهاى خودش مقدم است يا نما ز استيجارى؟
ج : درقضاء نمازهاى خودش نمى تواند به حداقل اكتفا كند، حد متوسط و ميانه را انجام دهد مثلأ اگر شك دارد كه يكسالى يا دو سال نماز قضا به عهده دارد، يكسال و نيم بخواند (نمى تواند به يكسال كه حداقل است اكتفا كند) اما اينكه اول كدام را بخواند، به كيفيت و زمان اجاره بستگى دارد كه هنگام شروع و ختم آن را چگونه تعيين كرده باشند.
س : 311- پدرى كه خودش نماز و روزه اش را عمدا انجام نميدهد، پسر بزرگش هم اتمام حجت مي كند كه بعد از مرگش قضاى نماز و روزه اش را انجام نخواهد داد.با توجه به ترك عمدى پدر و اتمام حجت پسر بزرگ قضاى نماز و روزه پدر بر پسر بزرگ واجب است؟
ج : در زمان حيات پدر بايد پدرش را امر به معروت و نهى از منكركند و بعد از فوت پدر تا اندازه اى كه به عسرو حرج نيفتد قضاى نماز و روزه پدرش را انجام دهد.
س : 312- اگر پدر مقلد مجتهدى باشد و پسر بزرگ مقلد مجتهدى ديگر، پسر بزرگ قضاى نماز و روزه پدر را مطابق با فتواى كدام مجتهد انجام دهد؟
ج : پسر بايد بر طبق فتواى مرجع خود عمل نمايد.
س : 313- شخصى براى انجام عبادات ميتى اجير شده و بنا داشته خودش انجام دهد، اما نتوانسته و اجرت را به كس ديگرى داده تا او اين عبادات را از طرف ميت انجام دهد، آيا كفايت مى كند؟
ج : اگر شرط مباشرت يا قرينه بر مباشرت نباشد نائب گرفتن كافى است.
س : 314 - كسانيكه روزه و نماز قضايي دارد مى تواند اجيركس ديگرى شود؟
ج : اگر باعث ترك نماز و روزه خود اجير شود اجتناب شود و اگر نشود مانعى ندارد.
س : 315- آيا جايز است درنماز استيجارى اول پنج تا نمازصبح بعد پنج تا نمازظهر و عصر بعد پنج تا نماز مغرب و عشا خوانده شود تا مجموع آن نماز پنج روز به حساب آيد؟
ج : احوط اين است كه نمازهاى يوميه به ترتيب خودش خوانده شود يعنى ازصبح شروع وبه عشاء ختم شود.
س : 316- كسى كه قرائت اش درست نيست اگر اجير شود نمازش صحيح است؟
ج : چنين كسى نبايد اجير شود.
س : 317 - اجير مى تواند - اختياراً- اذان و اقامه را ترك كند؟
ج : راجع به خواندن اذان و اقامه و ديگر مستحبات نماز بايد طبق قرارداد بين ورثه و اجير عمل شود.درصورتى كه هنگام قرارداد در اين باره چيزى گفته نشده باشد بايد به عرف منطقه عمل شود.اگر خواندن اذان و اقامه متعارف است بايد خوانده شود.وگرنه لازم نيست.
س : 318- كسيكه تجويد قرائتش درست نيست اگر اجير شود نمازش صحيح است؟
ج : اگر قرائتش صحيح نباشد نبايد اجير شود.
س : 319 - كسيكه آب ندارد يا آب برايش ضرر دارد، در هنگام خسوت وكسوت با تيمم نماز آيات را بخواند يا صبركند تا آب پيدا شود و قضايى نماز آيات را بخواند؟
ج : اگر نمازآيات به خاطر خسوت ياكسوت باشد واجب است كه با تيمم بخواند اما اگر به خاطر زلزله (زمين لرزه ) است بايد صبركند و نماز آيات را با وضو بخواند.
س : 320- اگركسى درتنگى وقت نمازعصر را طورى بخواند كه با سلام نمازعصر اذان مغرب شروع شود آيا اين نماز ادا مى شود؟
ج : اگر حتى يك ركعت آن را پيش از غروب خوانده باشد نماز ادا و صحيح است اما اگر هر چهار ركعت نمازعصر را بعد ازغروب و با نيت ادا خوانده باشد، احتياطاً قضاء هم بكند.
س : 321- اگركسى نماز عصر را در آخر وقت بخواند و نمازاحتياط هم بر او واجب شده باشد و در خارج وقت بخواند، نماز احتياط به عنوان ادا خوانده مى شود يا قضا؟
ج : ادا و قضا را معين نكند بلكه به نيت قربت مطلقه بخواند.اما به تاخير انداختن نماز به اين اندازه جايز نيست مگر اينكه عذر داشته باشد.
س : 322- اگركسى به خاطر جهل به موضوع، يا جهل به حكم و يا بى توجهى نمازهاى احتياط را نخوانده باشد و اكنون بخواهد، بخواند به نيت ادا بخواند يا قضا ويا اصل نمازرا هم قضا كند؟
ج : در صورت بقاى وقت و انجام منافى نماز نخست نماز احتياط را بخواند و بعداً اصل نماز را، اما اگر منافى انجام نداده است نماز احتياط را بخواند، نمازش صحيح است،واگر وقت گذشته اصل نماز را قضا كند.
س : 323- كسى كه به خاطر بيمارى يا پيرى به سختى مي تواند بايستد و نمازهاى يوميه خود را بخواند و اميد به بهبودى خود ندارد مى تواند نمازهاى قضايى خود را نشسته بخواند؟
ج : بله، مى تواند بخواند
س : 324- نمازهايى كه از پدر كافر فوت شده است بر پسر بزرگ مسلمانش واجب است؟
ج : واجب نيست.
س : 325- اگر پدر و مادر به كسى - غير از پسر بزرگ خود - وصيت كند كه نماز و روزه قضايي آنها را انجام دهد باز بر پسر بزرگ واجب است كه نماز قضايي بدر را بخواند؟
ج : اگر وصى به وصيت عمل كند لازم نيست كه پسر بزرگ دوباره آن را انجام دهد.
س : 326- اگر پدر و مادر در طول زندگى خود نمازها و روزه هاى شان را انجام نداده باشند باز بر پسر بزرگ واجب است كه انجام دهد؟
ج : تا اندازه اى كه به عسرو حرج نيفتد بنا بر احتياط واجب است انجام دهد.
س : 327- اگركسى يك ساعت و يا نيم ساعت بعد از زوال بميرد قضاى نمازظهر و عصر آن روز بر پسر بزرگ است يا نه؟
ج : اگر مريض درعالم بيهوشى بوده است و به هوش نيامده است بر پسر بزرگ واجب نيست، اما اگر باهوش بوده و توان داشته است كه نماز بخواند اگر چه با تيمم و با اشاره چشم و ابرو اما نخوانده است بر پسر بزرگش واجب است كه قضا كند.
س : 328- آيا پسر بزرگ مى تواند درحال حيات پدرش به او بگويد كه نمازهاى فوت شده اش را قضا نمى كند مگر اين كه مبلغى پول به او بدهد.آياگرفتن چنين پولى براى پسر بزرگ جايز است؟
ج : خواندن نماز قضاى پدر بر پسر بزرگ واجب است و پول گرفتن در برابر انجام عمل واجب جايز نيست.
س : 329- كسى كه چندين بار سكته كرده است و توان حركت نداشته است آيا قضاى نمازهاى اين مدت هم بر پسر بزرگ واجب است؟
ج : اگر بيمار حواس خود را از دست داده بوده است و اوقات نماز را تشخيص داده نمى توانسته است واجب نيست، اما اگر اوقات نماز را تشخيص داده مى توانسته است قضاى نمازهاى ياد شده واجب است.
س : 330 - اگر پدر و مادر نمازهاى خود را غلط خوانده باشند قضاى نمازهاى ياد شده بر پسر بزرگ واجب است؟
ج : اگر براى ياد گرفتن صحيح كوشش كرده باشند اما ياد نگرفته باشند قضا ندارد اما اگركوتاهى كرده باشند پسر بزرگ بايد قضا كند.
س : 331- اگركسى يقين داشته باشد كه وقت باقى است و نمازش را بخواند اما بعداً معلوم شود كه نمازش قضا شده بوده است وظيفه اش چيست؟
ج : اگر يك ركعت نماز ياد شده در داخل وقت خوانده شده باشد قضا ندارد اما اگر همه ركعات نماز در خارج از وقت و با نيت ادا خوانده شده باشد بايد قضا شود و اگر نيت ما فى الذمه كرده باشد يا نيت قربت مطلقه كرده باشد قضا ندارد.
س : 332- كسى كه مدت زيادى دسترسى به عالم دينى نداشته - باشد و بر اثر جهل به مسأله با لباس و بدن نجس نماز خوانده است آيا نمازهاى او قضا دارد؟
ج : اگر وضو، غسل وتيمم را صحيح انجام داده باشد قضا ندارد.
س : 333- اگركسى براى انجام عمل جراحى بر او ازاول ظهر تا غروب بيهوش بوده باشد قضاى نماز ظهر و عصر بر او واجب است؟
ج : بله، واجب است.
س : 334- با توچه به سوال پيشين - چه فرقى است بين ترك عمدى نماز و ترك غير عمدى آن مانند بيهوشى زيرا در هر دو صورت قضا دارد؟
ج : درصورت ترك عمدى علاوه بر وجوب قضا معصيت كرده است اما در ترك غير عمدى تنها، قضاى آن واجب است و معصيتى نكرده است.
س : 335 - آيا قضاى نماز و روزه مادر هم مانند قضايى نماز روزه پدر بر پسر بزرگ واجب است؟
ج : بله
س : 336- كسى كه خانه اش درقم است و به خاطر بيمارى درتهران بسترى مى شود و يك ماه يا بيشتر طول مى كشد و نمازش را نمى تواند بخواند، قضاى نمازقصر بر او واجب است يا نماز تمام؟
ج : اگر اقامه كرده بوده است بايد قضاى تمام را بخواند و اگر اقامه نكرده بوده است و نمى دانسته است كه چند روز مى ماند يك ماه را قصراً و از آن به بعد را اتمامأ قضا كند.
س : 337 - كسى كه مدت ده سال اختلال حواس داشته است و نمازهاى خود را به صورت صحيح نمى خوانده است و به همين صورت از دنيا رفته است آيا بر پسر بزرگش واجب است كه نمازهاى ياد شده را قضا كند؟
ج : اگر اختلال حواس به اندازه اى بوده است كه اوقات نمازيوميه را تشخيص داده نمى توانسته است نماز و روزه اش قضا ندارد اما اگر وقت نماز را مى توانسته تشخيص بدهد و ترك كرده است بر پسر بزرگ واجب است كه قضا كند.
س : 338 - اگر پسر بزرگ پيش از انجام قضاى نماز و روزه پدرش از دنيا برود آيا بر پسر دوم واجب است كه نماز و روزه پدرش را قضا كند؟
ج : بر پسر دوم واجب نيست اما اگر بين فوت پدر و پسر بزرگ به اندازه اى فاصله بوده كه پسر بزرگ مى توانسته قضاء نماز و روزه پدر را انجام دهد و انجام نداده بنابر احتياط مستحب بر پسر دوم است كه قضاه را انجام دهد.
س : 339- اگركسى وصيت كند به برادرش كه ده سال نماز رروزه برايش انجام دهد در حالى كه پسرى ندارد و مالى از خود بر جاى نگذاشته است آيا بر برادرش (وصى) واجب است كه به وصيت عمل كند؟
ج : در اين صورت بر وصى (برادر) موصى واجب نيست كه به وصيت عمل كند.
س : 340- اگر پدرى نماز نخواند و پسر بزرگش اتمام حجت كند كه نمازت را بخوان زيرا بعد ازمرگت من قضا نمى كنم اگر به حرف پسر بزرگش گوش ندهد باز بر پسر بزرگش واجب است كه نماز پدرش را قضا كند؟
ج : اگر پدر منكر وجوب نماز بوده باشد واجب نيست اما اگر منكر وجوب نبوده است بنابر احتياط واجب بايد قضا كند.
س : 341- اگركسى مدت درازى غسل هاى واجب خود را فراموش كرده باشد و نماز و روزه را با همان حال انجام داده باشد روزه و نمازش قضا دارد؟
ج : نمازش به اتناق علماء قضا دارد و روزه اش بنابر قول صحيح بايد تضا شود.
س : 342 - كسى پانزده سالش تمام بوده است اما پدر و مادرش مى گفته چهارده ساله است و خودش علائم بلوغ را نمى دانسته است معلوم مى شود كه پانزده سالش بوده است و برخي علائم و نشانه هاى بلوغ در او وجود داشته است اكنون وظيفه شخص ياد شده نسبت به يك سال نماز و روزه فوت شده اش چيست؟
ج : هر اندازه اى را كه يقين به فوتش دارد بايد انجام بدهد اما احوط اين است كه آن قدر نماز قضاى بخواند تاكمان به برائت ذمه اش پيدا كند.
س : 343- كسى بعد ازمدتى متوجه مى شود كه درلباسش منى وجود دارد ومنى هم ازخود اوست وظيفه شخص ياد شده نسبت به نمازهاى كه با اين لباس خوانده است چيست؟
ج : اگرقبلا مى دانسته كه لباسش نجس است آن مقدارى راكه يقين دارد كه با اين لباس نمازخوانده است واجب است قضا كند و اگر نجاست لباسش را نمى دانسته نمازهايي كه با اين لباس خوانده صحيح است.
س : 344 - شخصى كه در سفر وظيفه اش خواندن نماز قصر بوده جهلأ نماز را تمام مى خواند و يا وظيفه اش خواندن نماز تمام بوده است مثل دائم السفر ولى نماز را جهلاً قصرخواند.بعد ازتوجه به وظيفه اعاده و قضاء دارد يا نه؟